Arbeiders voor de oogst

Beschouwing

In de voorbije weken, als je met de fiets of de auto de Zeeuwse polders doorkruiste, zag je dat de oogsten van graan en vlas al werden binnen gehaald. Intussen wordt ook begonnen aan het oogsten van peren en appels. De maïs zal ook niet lang meer op de velden staan of is misschien al gerooid.

Voor het oogsten van graan, vlas, aardappelen en bieten zijn vandaag de dag indrukwekkende
machines beschikbaar. Apparaten die in een dag of misschien in enkele uren het werk kunnen doen, dat in het verleden door vele landarbeiders met gezamenlijke inspanning verricht moest worden. Alleen voor de pluk van appels en peren zijn nog relatief veel mensenhanden nodig. Daartoe worden behoorlijk wat arbeiders ingehuurd die minstens ten dele komen uit Oost-Europese landen.

Versterking

Deze gedachtegang leidt mij bijna als vanzelf naar een van de uitspraken van Jezus in het evangelie volgens Matteüs. Terwijl hij met enthousiasme de Blijde Boodschap van Gods koninkrijk onder het volk verkondigt, ziet Jezus dat veel mensen 'afgetobd neerlagen als schapen zonder herder' (Mt 9,36). Er is niemand die de gewone man richting wijst. Het zoeken naar zin en betekenis in een wereld waarin chaos de overhand lijkt te hebben is even vruchteloos als frustrerend. De religieuze leiders van die tijd zijn meer bezig met hun eigen hachje dan met het zichtbaar maken van Gods liefde voor zijn mensen.

Tweede kans

Filmrecensie van Troubled Water (2009)

Regie: Erik Poppe

In de gevangenis bespeelt Jan Thomas Hansen het kerkorgel tijdens de diensten. Wanneer hij vervroegd wordt ontslagen, na een straf van acht jaar wegens veroordeling voor kindermoord, zoekt hij een baan als organist in een Lutherse kerk. Hij gebruikt alleen de naam Thomas, zwijgt over zijn verleden en wordt aangenomen. Er ontwikkelt zich een goede verstandhouding met Anna, de priester van de kerk, die een zoontje heeft uit een eerdere relatie. Jens en Thomas kunnen het goed vinden.

In flash backs wordt duidelijk, dat Jan Thomas en een vriend in een kinderwagen een jongetje (Isak) hebben meegenomen, enkel met de bedoeling om de beurs van de eigenares te stelen. Maar als het jongetje Jan Thomas herkent, raken de mannen in paniek. Het jongetje raakt gewond. Jan Thomas laat het lichaam van het jongetje wegdrijven in de rivier. Het stoffelijk overschot wordt nooit meer gevonden.

Vergeving

De film laat een afwisseling van verhaallijnen zien, die je als kijker pas gaandeweg met elkaar in verband kunt brengen. Een beproefde manier om de spanning op te voeren en de aandacht van de kijker vast te houden. In deze film is het een geslaagde manier om de gebeurtenissen vanuit verschillende standpunten weer te geven.

Ultieme vrijheid?

Filmrecensie van Into the Wild (2007)

Regie: Sean Penn

Beschouwend, zelfbewust, eigengereid en intelligent: zo gaat Christopher McCandless op zoek naar de ultieme vrijheid. Alles uit zijn verleden wil hij achter zich laten, omdat hij de zoektocht naar de essentie van het leven belangrijker vindt dan de pure gerichtheid op materiële rijkdom en het gesetteld zijn, die hij bij zijn ouders ziet. Doel van zijn zwerftocht is Alaska, waar hij een verlaten bus vindt in het midden van de wildernis. Daar vindt hij de eenzaamheid die hem dicht bij de begeerde vrijheid brengt.

Radicaal

In deze road movie gaat het om een spirituele zoektocht, die langs verschillende stadia verloopt, door de regisseur ingedeeld als: geboorte, adolescentie, familie en het vinden van wijsheid. Om die spirituele zoektocht te kunnen volbrengen laat Christopher radicaal los wat hem aan het verleden bindt. Na het behalen van zijn high school verbreekt hij de band met zijn ouders en zus volkomen. Hij neemt alleen mee wat noodzakelijk is voor onderweg, wist alle sporen uit waardoor hij gevonden kan worden door zijn familie, geeft zijn spaargeld - totaal $ 24.000 - aan de liefdadigheid, verbrandt zijn laatste dollars en neemt de naam Alexander Supertramp aan (tramp is in het Engels de aanduiding voor een dakloze, een zwerver). Ook in dit pseudoniem zoekt de hoofdfiguur dus het radicale: hij wil geen gewone, maar een superzwerver zijn.

De gulden regel

Filmrecensie van Departures (2009)

Regie: Yojiro Takita

Het leven van Daigo Kobayashi komt helemaal op zijn kop te staan, wanneer het orkest waarin hij cello speelt wordt opgeheven. Zijn veel te dure instrument hij moet verkopen, en met zijn vrouw Mika keert hij terug naar het dorp waar hij is geboren en opgegroeid. Op zoek naar een bron van inkomsten vindt hij onverwacht een baan bij een uitvaartverzorger. Maar voor zijn vrouw verzwijgt hij wat voor soort werk hij doet.

Dit is het kader van het soms komische, vaak ook ontroerende verhaal, waarin Gaido wordt geconfronteerd met verschillende wijzen van omgaan met de dood. En tegelijk leert hij ook begrijpen wat het lot hem op zijn eigen levensweg wil bijbrengen. Steeds opnieuw moet hij vertrekken (vandaar de titel?) vanuit een onzekere situatie om een volgende stap te zetten in zijn persoonlijke ontwikkeling en in zijn spirituele groei. Teruggaan naar zijn wortels blijkt voor Daigo de manier om te ontdekken, hoe zijn verhouding is geweest tot zijn vader.

Biecht brengt bevrijding

Recensie van Il y a longtemps que je t'aime (2008)

Regie: Philippe Claudel

Fijnzinnig verteld, scherp geobserveerd, met mededogen voor het menselijk tekort laat Claudel ons de achtergronden zien van de 15-jarige gevangenschap van Juliette. Vanaf het moment dat ze, na haar vrijlating uit de penitentiaire inrichting, wordt opgehaald door haar zus Léa tot het moment, waarop Juliette tegenover Léa bekent waarom ze haar zoontje van zes een barmhartige dood heeft laten sterven, blijf je als kijker aan het beeldscherm gekluisterd: geboeid, verbijsterd en geraakt.

Juliette was arts en is veroordeeld voor moord op haar zesjarige zoon Pierre. Als ze de gevangenis verlaat, heeft ze in de voorbije periode nauwelijks contact heeft gehad met haar familie. Haar jongere zus Léa vangt haar op in haar huis, waar ze woont met haar man, haar twee geadopteerde dochtertjes P'tit Lys en Emilia en haar schoonvader. Juliette is een gesloten, introverte, ook enigszins wantrouwige vrouw, terwijl Léa, die literatuur doceert op de universiteit, alles doet om Juliette te laten voelen hoeveel ze van haar zus houdt.

Meer dan je verwacht

Overweging op de 18e zondag door het jaar (jaar A)

Lezingen: Jesaja 55, 1-3; Matteüs 14, 13-21

Foto afkomstig van https://twitter.com/oneworldnl

Op internet circuleert een foto, die de voorpagina van de kranten niet heeft gehaald. We zien een hoge muur, we zien een Palestijnse en een Israëlische vlag, we zien een een Joodse man en een Arabische vrouw. Ze geven elkaar een kus. Over de muur van wantrouwen heen. De foto is duidelijk in scene gezet. De afbeelding is gemaakt ter ondersteuning van de campagne: Joden en Arabieren weigeren om vijanden te zijn. De actie maakt duidelijk, dat er in Israël en in de Gazastrook mensen wonen die meer verwachten. Meer dan alleen maar nieuwe beschietingen, meer dan een verdergaande escalatie van het conflict, meer dan enkel het officiële verhaal dat 'de andere partij' oorzaak is van het geweld.

Is het reëel om meer dan het gewone te verwachten? Dat hangt af van hoe je bereid bent te kijken. Als je vooral kijkt naar wat er in onze wereld gebeurt aan onheil en onrecht, dan zul je niet zo gauw meer-dan-het-gewone verwachten. Eerder nog meer-van-hetzelfde. Maar als je het aandurft om niet alleen maar te kijken naar wat is, als je bereid bent om te zien naar wat kan zijn, dan ga je andere dingen ontdekken. Deze manier van zien is die van iemand, die durft te vertrouwen op een visioen. Deze manier van zien kunnen we ook ontdekken in de schriftlezingen van vandaag.

Verdriet en verzoening

Filmrecensie van The Way (2010)

Regie: Emilio Estevez

De levensvisies van Tom Avery en zijn zoon Daniel liggen hemelsbreed uit elkaar. Tom (Martin Sheen) is een gearriveerde oogarts, die zijn vrije tijd doorbrengt met zijn vrienden op de golfbaan. Daniel (Emilio Estevez, tevens regisseur) is een getalenteerde student, die reizen over de wereld een belangrijker doel vindt dan zijn bul. De vader leeft vanuit het idee, dat hij zijn leven onder controle heeft. De zoon leeft meer met de gedachte, dat het leven hem de weg wijst die hij moet gaan. Ergens in hun gesprekken zegt Daniel tegen zijn vader: 'Je kiest niet je leven, je leeft het.' Treffender kan hij zijn levensmotto niet formuleren. En groter kan het verschil met zijn vaders inzichten nauwelijks zijn.

De relatie tussen de twee is verre van optimaal als Tom het bericht krijgt, dat zijn zoon is omgekomen in de Pyreneeën. Hij besluit naar Zuid-Frankrijk te reizen om het lichaam van zijn Daniel op te halen. De dienstdoende politieofficier legt hem uit dat Daniel was begonnen aan de pelgrimstocht naar Santiago de Compostella. Tom komt tot het besluit om, na de crematie van Daniels lichaam, diens tocht voort te zetten. Het kistje met de as van Daniel krijgt een plaats in de backpack. Op verschillende momenten tijdens de voettocht strooit Tom een deel van de as uit langs de route. Zo leggen ze samen de weg af. En zo doet Tom een poging om zijn zoon, zij het postuum, beter te begrijpen.