De onbekende verwelkomen

 Overweging bij de 3e zondag van de Advent (B)

Lezingen: Jesaja 61,1-2a.10-11; Johannes 1,6-8.19-28

Je staat te wachten op het perron omdat je iemand moet afhalen van de trein. In het verleden had je wel eens onderling contact, maar je hebt elkaar al jaren niet meer hebt gezien. Het kan zijn, dat je de persoon niet direct herkent. Of misschien zelfs helemaal niet. En toch weet je dat je haar of hem moet meebrengen voor een bespreking op kantoor. Lastig is dat. Wachten op iemand die je niet herkent.

Over zo'n situatie wordt ook verteld in de lezing uit het evangelie. Een delegatie van de farizeeën wordt
op weg gestuurd om onderzoek te doen. Want men heeft gehoord over ene Johannes, die mensen doopt. En dat doet hij opdat ze een nieuw begin kunnen maken. En als er in de Joodse religie sprake is van een nieuw begin, dan is er al gauw het vermoeden dat de Messias erbij betrokken is. De Messias, dat is de goddelijke gezant die de mensen nader tot elkaar en nader tot God zelf moet brengen. Zou Johannes dan die gezant zijn? Dat is de vraag van de gedelegeerden.

De andere mogelijkheid

Overweging bij de 16e zondag door het jaar (jaar C)

Lezingen: Genesis 18,1-10a; Lucas 10,38-42

Jezus in het huis van Marta en Maria,
Pieter Aertsen, ca 1555

Als je weet, dat er logés gaan komen, dan moet je de nodige voorbereidingen treffen. Voor de tijd van hun verblijf wil je zorgen, dat ze zich op hun gemak voelen, dat ze zich welkom weten. Het komt erop neer, dat je ruimte voor hen maakt. Ruimte, niet alleen in fysieke zin, want misschien moet een van je kinderen wel tijdelijk op een andere kamer slapen. Maar ruimte ook in de geestelijke betekenis, want je maakt tijd voor hen en je stelt je open voor hun verhalen en ervaringen. Ruimte maken dus voor de ander, de bezoeker: voor wie hij is en voor wat hij jou te zeggen heeft.

Inleveren of opleveren?

Ruimte maken voor de ander kan betekenen, dat je een deel van je eigen ruimte inlevert. Soms voelt dat inleveren aan als een beperking. Maar het kan er ook toe leiden, dat je nieuwe mogelijkheden gaat zien, misschien wel onvermoede kansen. Het hangt af van je eigen instelling. In het evangelie van vandaag zien we, hoe Maria en Marta totaal verschillend omgaan met hun bezoeker.

Kansen waarnemen

Beschouwing

Harde cijfers (over het aantal verkeersongevallen per jaar, de groei van het BNP in 2017, de tevredenheid van de inwoners van Nergenshuizen over hun woonomgeving) geven ons het gevoel, dat we greep hebben op onze werkelijkheid. We 'weten' waar we over praten en wat we moeten doen om de omstandigheden (zo mogelijk nog meer) te verbeteren. Statistisch materiaal geeft ons de mogelijkheid om prognoses te maken en een project – letterlijk: vooruit-worp – te ontwikkelen voor de komende tijd.

Ook in het kerkelijke leven baseren we onze plannen, minstens ten dele, op statistische gegevens. We extrapoleren het aantal kerkbezoekers, communicanten en uitvaarten van het afgelopen decennium om een verwachting te kunnen uitspreken over waar we de komende vijf jaar rekening mee moeten houden. Daar is natuurlijk niets mis mee. Het gezonde verstand en de feitelijke financiële speelruimte bepalen voor een deel wat onze mogelijkheden en beperkingen zullen zijn.

De àndere mogelijkheid

Overweging op de 16e zondag door het jaar (jaar C)

Lezingen: Genesis 18,1-10a; Lucas 10,38-42

Als je weet, dat er logés gaan komen, dan moet je de nodige voorbereidingen treffen. Voor de tijd van hun verblijf wil je zorgen, dat ze zich op hun gemak voelen, dat ze zich welkom weten. Het komt erop neer, dat je ruimte voor hen maakt. Ruimte, niet alleen in fysieke zin, want misschien moet een van je kinderen wel tijdelijk op een andere kamer slapen. Maar ruimte ook in de geestelijke betekenis, want je maakt tijd voor hen en je stelt je open voor hun verhalen en ervaringen. Ruimte maken dus voor de ander, de bezoeker: voor wie hij is en voor wat hij jou te zeggen heeft.

Jezus in het huis van Marta en Maria - Pieter Aartsen, ca. 1555
(gezien in museum Catharijnenconvent te Utrecht 7 feb 2015)

Inleveren of opleveren?

Ruimte maken voor de ander kan betekenen, dat je een deel van je eigen ruimte inlevert. Soms voelt dat inleveren aan als een beperking. Maar het kan er ook toe leiden, dat je nieuwe mogelijkheden gaat zien, misschien wel onvermoede kansen. Het hangt af van je eigen instelling. In het evangelie van vandaag zien we, hoe Maria en Marta totaal verschillend omgaan met hun bezoeker.

Niet wat is, maar wat kan zijn

Helmgras is het eerste wat je ziet. Verderop het strand met enkele rijen paalhoofden. Om het zeilbootje te zien, moet je al aardig turen. En tenslotte, in de verte, de horizon.

Dat is onze manier van kijken. Eerst zien we wat dichtbij is. Dan pas gaan we op zoek naar wat meer verwijderd ligt. En vaak vermoeden we achter de horizon nog iets meer. Mogelijkheden, die niet direct binnen het verschiet liggen. Maar ze zijn er wel! Mogelijkheden en kansen, paden die nog onbetreden zijn, niet verkende gebieden. Ze maken een verlangen in ons wakker. We willen ernaar op zoek gaan. Niet naar wat is, maar naar wat kan zijn.