Tegenkracht

Overweging bij de 25e zondag door het jaar, Vredeszondag (jaar C)

Lezingen: Amos 8,4-7; Lucas 16,1-13

De vos gaat door voor een sluw en listig dier. Moeilijk te benaderen ook. Maar er is in de jaren 60 van de vorige eeuw een interessant experiment geweest (zie Rutger Bregman, De meeste mensen deugen, De Correspondent, 88-93). Het speelde zich af op de grens van Kazachstan en Mongolië. Daarbij werden in een onderzoekscentrum vossen doorgefokt met als selectiekenmerk vriendelijkheid. Al na vier generaties werd geconstateerd, dat de eerste vos begon te kwispelen. Nog enkele generaties later smeekten de vossen om aandacht, zoals honden dat kunnen.

Foto: Pixabay.com

Aandacht

De wetenschappers hebben met dit experiment iets belangrijks aangetoond. Als je de focus verlegt van de negatieve naar de positieve aspecten, krijg je een wereld van verschil te zien. Vriendelijkheid als aangeboren of als aangeleerde eigenschap blijkt de wereld waarin wij leven mooier te maken. Het is de bevestiging van een bijna vergeten wijsheid: alles wat aandacht krijgt, dat groeit. En dat geldt zowel voor het negatieve als voor het positieve.

Het kwaad te slim af

Overweging bij de 25e zondag door het jaar (jaar C)

Start van de Vredesweek

Lezingen: Amos 8,4-7; Lucas 16,1-13

Het bericht in de krant van afgelopen vrijdag loog er niet om: het extra geld dat de overheid beschikbaar stelt voor goede zorg wordt teveel gebruikt om nog meer managers en ict-ers te betalen. Zo komt goede zorg niet terecht bij de mensen die deze zorg het hardst nodig hebben. Er worden veel, misschien wel te veel regeltjes en wetten opgesteld die zo mogelijk alles in ons land onder controle moeten houden. Maar het lukt in Nederland (en elders) kennelijk niet om onze hebzucht onder controle te houden. Dat wordt door velen als zeer onrechtvaardig gevoeld. En die onrechtvaardigheid komt misschien wel het hardst aan bij mensen met een kleine beurs.

Ongenoegen, onvrede

De onrechtvaardigheid maakt in mensen gevoelens van ongenoegen wakker. En ongenoegen – als het niet serieus wordt genomen – kan een stevige aanjager zijn van onvrede. Dat beseft ook de profeet Amos, die we in de eerste lezing aan het woord hebben gehoord. Amos, afkomstig uit het zuidelijke Juda, keert zich tegen de rijke kooplui uit het noordelijk gelegen Israël. Namens God stelt hij hen in staat van beschuldiging: wegens corruptie, bedrog en valsheid in geschrifte. Dat zij daarbij vooral arme en rechteloze mensen benadelen, maakt hun schuld – in de ogen van God – alleen nog maar groter.  Hij heeft immers altijd een zwak gehad voor de armen en eenvoudigen. Daarom beëindigt Amos zijn striemende aanklacht met de woorden: 'De Heer heeft gezworen bij de heerlijkheid van Jakob: Geen van hun daden zal Ik ooit vergeten!'