Betrokken op elkaar

Overweging bij de 5e zondag van Pasen (jaar B)

Lezingen: Handelingen 9,26-31; Johannes 15,1-8

Sommige zaken in ons leven zijn niet nauwkeurig in woorden uit te drukken. Waarom je van iemand houdt, waarom je een zekere afkeer hebt van een bepaalde persoon, wat je werk of je hobby voor jou nu belangrijk maakt: het zijn zaken die we soms gemakkelijker met een voorbeeld kunnen beschrijven dan dat we er een exacte formulering voor hebben. We gebruiken een beeld om iets duidelijk te maken. Het beeld, het voorbeeld, de beeldtaal is soms treffender dan een accurate, maar tegelijk steriele omschrijving. Het beeld kan immers bepaalde aspecten oproepen of speciale gevoelens aanspreken, die in de overigens correcte omschrijving nauwelijks aan de orde komen.

Afbeelding: pixabay.com

Het beeld van de wijnstok en de wijnbouwer wordt door de evangelist Johannes gebruikt om de verbondenheid tussen Jezus en zijn Vader te beschrijven. Die onderlinge verbondenheid is gebaseerd op zorgzaamheid en toewijding, op betrouwbaarheid en wederzijdse liefde. De wijnbouwer heeft zorg voor de wijnrank, hij voedt en behoedt haar, snoeit waar nodig, en ziet erop toe dat ze goede vruchten kan voortbrengen. Maar tegelijk is er de verbondenheid van de wijnstok en de ranken. Dat is de verbondenheid tussen Jezus en wie hem wil volgen. Het is de verbondenheid tussen hem en wie naar zijn woorden wil luisteren, meer nog: tussen hem en wie naar zijn woorden wil leven.

Voor de mensen

Interview met Ineke Priem

in de serie Graven naar geloof

De manier waarop Ineke Priem in het leven staat is mede bepaald door het gegeven, dat er thuis altijd de zorg was (en nog is) om haar gehandicapte zus. Rekening houden met anderen, klaar staan voor wie een beroep op je doet: dat is Ineke om zo te zeggen met de paplepel ingegeven. 'Nee' zeggen gaat haar dus niet gemakkelijk af. Er kan altijd nog wel een klusje of een taak bij.

Zo ging het ook toen pastor Tom Brooijmans haar in 1999 vroeg om per week tien uur beschikbaar te willen zijn voor het opzetten van een parochiekantoor. 'Dat wilde ik wel doen, maar dan graag samen met een ander,' vertelt Ineke. Die ander werd Plonie Paree, die gaandeweg de meeste uren op het kantoor in de Zusterstraat te Goes aanwezig was. De taken van Ineke verschoven op den duur meer in de richting van het notuleren van vergaderingen van de besturen van de Damiaanparochie en (later) van de Mariaparochie. Ook van de gezamenlijke vergaderingen van de twee besturen werden door Ineke verslag gemaakt. 'Mijn ervaring als directiesecretaresse bij een groot bedrijf in Kapelle kwamen mij bij dat alles goed van pas. En,' voegt Ineke daaraan toe, 'het was fijn om dit werk met Plonie samen te doen. We hebben veel met elkaar gedeeld in deze jaren.' Ook de samenwerking met Riet Hopmans de laatste jaren heeft haar met een glimlach naar het werk doen gaan.

Een warm vangnet

Interview met Ad Lijmbach

in de serie Graven naar geloof

Hij is van vele markten thuis. Op de sociale media maakt Ad Lijmbach geregeld melding van zijn tochten als vrijetijdswielrenner. Op politiek gebied heeft hij zich verdienstelijk gemaakt, onder andere als gemeenteraadslid en Statenlid voor het CDA. Beroepsmatig was hij tot voor kort werkzaam bij het Kadaster en is hij daarnaast momenteel voorzitter van de Dorpsraad in zijn woonplaats Lewedorp. En op kerkelijk gebied heeft hij vele functies: koster en koorzanger in Lewedorp, waar hij ook de ledenadministratie mee heeft geautomatiseerd alsmede de administratie van kerkhof. Verder is hij sinds de oprichting in 1981 bij de Parochievergadering in Lewedorp betrokken.

Om het nog maar niet te hebben over de vele uren die vanaf de jaren tachtig in de vorige eeuw zijn besteed aan het Pastoraal Regionaal Overleg, voorloper van de InterParochiële Vereniging, waar uiteindelijk de Pater Damiaanparochie uit is ontstaan. Dat hele traject heeft Ad meegemaakt en mee gemáákt.

Bourgondisch katholiek

Interessanter dan deze korte opsomming van bezigheden vind ik de vraag, wat Ad bezielt om dit allemaal te willen doen. 'Van meet af aan was voor mij duidelijk, dat de bakens op kerkelijk terrein verzet zouden gaan worden. Werken aan de toekomst is voor mij altijd een sterke focus geweest. Door allerlei bestuurlijke werkzaamheden kwam voor mijzelf ook duidelijker in beeld, wat mij motiveerde. Ik ben altijd een verenigingsman geweest, en ik vind het belangrijk om iets te doen voor de gemeenschap. Daar komt bij dat ik – afkomstig uit Brabant, waar het katholieke geloof een zekere vanzelfsprekendheid heeft – hier in Zeeland voelde, hoe je je katholicisme meer moest manifesteren. Je moet laten zien, dat je er bent. Dat vind ik overigens een terechte zaak. Het heeft mijn geloof versterkt en ook verdiept.'

Geloven 'per evenement'

Er verandert veel in de wereld waarin wij leven. Niet alleen door de steeds nieuwe ontwikkelingen, die de techniek en de medische wetenschap ons brengen. Of door de politieke en economische veranderingen van de laatste jaren. Maar ook in de manier waarop mensen met hun geloof omgaan.

Persoonlijk betrokken

Een van de meest opvallende veranderingen is misschien wel, dat de manier waarop mensen hun betrokkenheid bij kerk en geloof laten zien, sterk verschilt van wat wij uit het verleden kennen. De wekelijkse kerkgang wordt nog slechts door 6% van het aantal geregistreerde katholieken gemaakt. Maar wat mij vaak opvalt is, dat er globaal genomen meer mensen in de kerk zitten als er meer misintenties worden gevraagd. Een relatief grote belangstelling zie je ook bij de meeste uitvaarten. De behoefte om een kerkdienst te bezoeken is kennelijk groter naarmate mensen zich er persoonlijk meer bij betrokken voelen.

Betrokken zijn. Maar waarop?

De manier waarop je kijkt naar de wereld waarin je leeft, is voor een groot deel afhankelijk van de positie die je op enig moment hebt. Toen ik woonde in Kwadendamme was dit dorp het centrum van waaruit ik afstanden berekende naar mijn bestemming. Nu ik in Kapelle woon, ligt daar het middelpunt van mijn leef- en belevingswereld. Ook de plek die je inneemt in de samenleving is bepalend voor je wijze van waarnemen. Een ondernemer heeft waarschijnlijk een andere opvatting van hoe een stad toegankelijk moet zijn dan een deskundige op het gebied van verkeersveiligheid. Een fotograaf of een kunstschilder weet heel goed, dat het standpunt van de waarneming in grote mate bepalend is voor de wijze waarop het afgebeelde object wordt gezien en weergegeven.

Diskwalificatie

Zo komt het nogal eens voor, dat je mensen die de kerk erg ter harte gaat, hoort spreken over randkerkelijke of buitenkerkelijke mensen. Wie zulke aanduidingen gebruikt, heeft - vanuit eigen perspectief gezien - natuurlijk gelijk. Maar mij het stoort enigszins, dat hij daarmee zichzelf in het centrum van zijn denkwereld plaatst. Menselijk gezien heel begrijpelijk, maar vanuit evangelisch oogpunt geheel niet terecht. Om het scherp te stellen: ik vind de aanduiding 'randkerkelijk' eigenlijk een diskwalificatie.