Smaak en kracht

Overweging bij de 5e zondag door het jaar (jaar A)

Lezingen: Jesaja 58,7-10; Matteüs 5,13-16

Wie een zoutarm of – misschien erger nog: zoutloos – dieet krijgt voorgeschreven, kan het plezier aan de maaltijd gauw vergaan. Oké, je kunt het voedsel wellicht een beetje anders op smaak brengen met allerlei kruiderijen, maar echt lekker? Nee, dat wordt het niet.

Foto: Pixabay.com

Soms lijkt het wel alsof ons leven met elkaar nogal zoutloos is, flauw en laf. Als we steeds maar de gewone dingen blijven doen, steeds maar leven van de ene dag in de andere, steeds maar doen wat in de mainstream van onze samenleving gebruikelijk is. Als we steeds maar onze eigen voordeeltjes voorop blijven stellen, steeds onze eigen vooroordelen (bewust of misschien ook wel onbewust) overeind houden. Als we geen moeite doen om ons te onderscheiden van wat de meerderheid van de mensen om ons heen toch al doen.

Zonder tegenprestatie

Overweging op de 5e zondag van Pasen (jaar C)

Lezingen: Handelingen 14,21-27; Johannes 13,31-33a.34-35

Ooit heb ik een leraar wiskunde horen vertellen, wat zijn werk hem nou opleverde. Dan had hij het niet over zijn salaris, maar over de voldoening die hij voelde. En dat was op het moment dat hij de ogen van zijn leerling zag oplichten als die zijn uitleg van een lastige som opeens begreep. 'Dat licht in zijn ogen, daar deed ik graag alle moeite voor,' zei de leraar.

Foto: https://pxhere.com

Zinloos?

Iedereen ziet graag dat haar of zijn werk iets oplevert, dat je een bepaald resultaat ziet. Investeringen die zonder resultaten blijven – zeker in het bedrijfsleven of bij de overheid – worden al gauw geschrapt. Maar in de persoonlijke relaties tussen mensen zie je soms, dat iemand blijft investeren – ook als het niet lijkt op te leveren. Een man die voor zijn vrouw blijft zorgen, ook al herkent ze hem nauwelijks nog vanwege haar vergevorderde staat van dementie. Een moeder die voor haar kind blijft vechten, ook al geven de medici haar nauwelijks nog uitzicht op genezing. Of mensen die omwille van moeder aarde zich blijven inzetten voor een schoner milieu, al lijken de meeste krachten tegen te werken.

Schrijven op heilige grond

Overweging bij de 5e zondag van de Veertigdagentijd (jaar C)

Lezingen: Jesaja 43,16-21; Johannes 8,1-11

Het kan gebeuren, als je op het strand vlak langs de branding loopt, dat je in het zand een hart getekend ziet met een pijl erdoor. Aan weerskanten van het hart staan de namen van twee geliefden. Het hart en de namen zijn een uiting van wederzijdse liefde, waarvan je hoopt dat die duren zal voor altijd. Maar je weet al, dat de golven deze tekens in het zand maar een kort bestaan zullen gunnen.

We hebben het verhaal gehoord over een tricky gebeurtenis, waarin het verleden van een vrouw wordt ingezet om die dekselse Jezus eindelijk maar eens te kunnen vangen met zijn eigen woorden. Dat is althans de opzet van de schriftgeleerden en Farizeeën. Maar wat er feitelijk gebeurt in het verhaal, gaat een heel andere kant op.

Op pad gestuurd

Overweging bij de 5e zondag door het jaar (jaar C)

Lezingen: Jesaja 6,1-2a.3-8; Lucas 5,1-11

Je kunt in je leven te maken krijgen met situaties waarbij je denkt: dit is teveel voor mij. Kan ik dit wel aan? Misschien raakt je kind door verkeerde vrienden zo in de problemen, dat iedere uitgestoken hand alleen maar meer verwijdering oplevert. Of de verhouding met je broer of zus is dusdanig gebrouilleerd, dat je je afvraagt of dat ooit nog goed kan komen. Het kan zijn, dat de angst je in zulke situaties je alle moed uit handen slaat. Je raakt ontzet en alle grond onder je voeten lijkt weg te vallen.

Ook in de verhalen uit de Schrift is sprake van ontzetting. De profeet Jesaja roept: 'Arme ik. Het is gedaan met me.' En het evangelie vermeldt dat ontzetting zich van Petrus had meester gemaakt. Geschokt door wat hen overkomt weten Jesaja en Petrus geen raad met de situatie. Hoe gaan ze daarmee om? En hoe wordt hen daarbij de hand gereikt?

Betrokken op elkaar

Overweging bij de 5e zondag van Pasen (jaar B)

Lezingen: Handelingen 9,26-31; Johannes 15,1-8

Sommige zaken in ons leven zijn niet nauwkeurig in woorden uit te drukken. Waarom je van iemand houdt, waarom je een zekere afkeer hebt van een bepaalde persoon, wat je werk of je hobby voor jou nu belangrijk maakt: het zijn zaken die we soms gemakkelijker met een voorbeeld kunnen beschrijven dan dat we er een exacte formulering voor hebben. We gebruiken een beeld om iets duidelijk te maken. Het beeld, het voorbeeld, de beeldtaal is soms treffender dan een accurate, maar tegelijk steriele omschrijving. Het beeld kan immers bepaalde aspecten oproepen of speciale gevoelens aanspreken, die in de overigens correcte omschrijving nauwelijks aan de orde komen.

Afbeelding: pixabay.com

Het beeld van de wijnstok en de wijnbouwer wordt door de evangelist Johannes gebruikt om de verbondenheid tussen Jezus en zijn Vader te beschrijven. Die onderlinge verbondenheid is gebaseerd op zorgzaamheid en toewijding, op betrouwbaarheid en wederzijdse liefde. De wijnbouwer heeft zorg voor de wijnrank, hij voedt en behoedt haar, snoeit waar nodig, en ziet erop toe dat ze goede vruchten kan voortbrengen. Maar tegelijk is er de verbondenheid van de wijnstok en de ranken. Dat is de verbondenheid tussen Jezus en wie hem wil volgen. Het is de verbondenheid tussen hem en wie naar zijn woorden wil luisteren, meer nog: tussen hem en wie naar zijn woorden wil leven.

Helende kracht

Overweging bij de 5e zondag door het jaar (jaar B)

Lezingen: Job 7,1-4.6-7; Marcus 1,29-39

Er zijn vele manieren, waarop wij in ons leven geconfronteerd worden met het lijden. Iedereen heeft wel eens te lijden onder ziekte: voor enkele dagen, of soms ook voor langere tijd. Je kan te lijden hebben onder lichamelijke ziekte, maar ook onder psychische druk. Soms heb je te lijden onder zware teleurstelling, of ook onder een achterdochtige houding van anderen. Maar het kan ook zijn dat je moet werken onder zware druk. Of je gaat juist gebukt onder het feit dat je geen werk hebt. Soms zijn er ook perioden in je leven, dat je het gevoel hebt opgejaagd te zijn.

William Blake (1757-1827) De kwelgeesten van Job

Zo zijn er vele manieren, waarop wij met het lijden in aanraking komen. Er zijn ook vele manieren om met het lijden om te gaan. In de evangelielezing van deze dag kunnen we al twee verschillende manieren ontdekken. De eerste manier is die van de schoonmoeder van Petrus. Nadat Jezus haar heeft genezen van een zware koortsaanval, staat zij op en bediende hen. Petrus' schoonmoeder reageert op de genezing door dienstbaar te zijn. Je kunt dit opvatten als het verlangen om Jezus na te volgen. Door haar ziekte en de daarop volgende genezing is de vrouw tot een zeker inzicht gekomen: het inzicht dat het contact met Jezus haar dichter bij haarzelf heeft gebracht.

Kinderen laten het ons zien

Overweging bij de 5e zondag door het jaar (jaar A)

Lezingen: Jesaja 58,7-10; Matteüs 5,13-16

Er zijn mensen, die vanwege hun beroep veel te maken hebben met publiciteit. Sommigen van hen – politici bijvoorbeeld – zoeken ook bewust en uitdrukkelijk die mogelijkheid. Zo kunnen ze in het openbaar hun standpunt kenbaar maken of verdedigen. Het is niet altijd verheffend, wat je dan ziet en hoort, want onder de dekmantel van het algemeen belang wordt vaak ook de eigen politieke toekomst verdedigd. Maar goed, wie ben ik om dat te zeggen, want met deze overweging moet ik toch ook proberen mijn boterham te verdienen.

Toch hoef je ook je eigen capaciteiten en talenten niet weg te stoppen onder een wollige deken van valse bescheidenheid. Waar je goed in bent, daar mag je best trots op zijn. Maar je hoeft het natuurlijk niet van de daken te schreeuwen. Je talenten niet onder stoelen of banken steken, dat is waar Jezus ons vandaag toe uitnodigt, zonder dat je pretenties krijgt of zelfgenoegzaam wordt.